فرهنگ و هنر

مرور چند عملیات دریایی در خلیج فارس

پس از اجرای عملیات «مروارید» تا سال 65، قرارگاه های ایجاد شده توسط دشمن در سوخوی البکر و العامیه مورد حملات هوایی و دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران قرار گرفت.پیشرفته ترین تجهیزات مانند رادارهای سطحی، هوایی و دوچشمی های قدرتمند، شبانه روز، روی سکوهای نفتی البکر و العمیه، آنها را به پایگاه نظامی تبدیل کرد.

به گزارش دوران خبر، تجربیات دفاع مقدس در حوزه دریایی بسیار ارزشمند است زیرا استفاده از آنها در بسیاری از موارد می تواند راهگشا باشد.

علی جمالی از جمله پژوهشگران حوزه راهبرد دفاعی است. و در مقاله ای با عنوان رهنمودهای مورد استفاده نیروی دریایی، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در دفاع مقدس که توسط راهنمای راهبرد دفاعی، سال سیزدهم، شماره 49، توسط «مشارکت نیروی دریایی ارتش در دفاع مقدس» اشاره می‌شود که بخش‌هایی از آن را می‌خوانیم:

نیروی دریایی ارتش در دفاع مقدس

نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران برنامه های عملیاتی خود (عملیات اشکان و مروارید) را با هدف قطع خطوط ارتباطی دشمن به بنادر، جلوگیری از صادرات نفت و انهدام کامل نیروی دریایی دشمن انجام داد. اگرچه سکوهای نفتی «البکر» و «الامیه» از نظر تأسیسات انتقال نفت به طور کامل تخریب شده بود، اما به عنوان پناهگاه کشتی‌های جنگی عراق، مقر نظارت بر تحرکات دریایی و مکانی برای استقرار گروه‌های متحرک مورد استفاده قرار گرفت. اطلاعات در عراق از این رو در روزهای پنجم، ششم و هفتم آذرماه 1359، طرح عملیاتی انهدام شناورهای مستقر در این پایانه ها و نیروهای مستقر در آن با اهداف زیر اجرا شد:

– تامین خطوط ارتباطی دریایی توسط کشتی های شخصی.

– انهدام قابل توجه نیروی دریایی عراق.

– بقیه نیروی دریایی دشمن را در بندر القصر زندانی کرد.

– سیادت مریگی جهورمی اسلامی ایران در کهلیف فرس و دریای امان.

– جلوگیری از صادرات نفت عراق و ایجاد اختلال در نظام اقتصادی دشمن.

– ارتباطات دریایی و خطوط ارتباطی دشمن را قطع کنید.

– سلب زیرساخت های عراق به عنوان نقطه تهاجمی علیه یگان های مستقل سطحی و هوایی.

– استفاده از پایانه های نفتی البکر و الامیه دشمن به عنوان مارپیچ و پست دیده بانی برای نظارت بر تردد کامل نیروهای سطحی و هوایی دشمن از ام القصر و بندر نفتی فاو (سیاری، 1391: 45).

بعد از عمل “مروارید” تا سال 65 پایگاه هایی که توسط دشمن در میدان های البکر و الامیه ایجاد شده بود مورد حملات هوایی و دریایی جمهوری اسلامی ایران قرار گرفت و در هر مرحله تلفات زیادی نیز وارد شد، اما دشمن با استقرار نیروها و پیشرفته ترین تجهیزات از جمله رادارهای سطحی، هوا و دوربین های دوچشمی قدرتمند شبانه روز بر روی سکوهای البکر و الامیه دیده می شد و آنها را به یک پایگاه نظامی تبدیل می کرد.

دشمن با این حرکت سعی کرد آب های شمال خلیج فارس را تحت پوشش قرار دهد و با استفاده از هواپیما، بالگرد و بقیه نیروی دریایی خود، قایق های ترانزیتی جمهوری اسلامی را منهدم کند و از این طریق سنگینی خود را جبران کند. شکست دریایی و برای خودش می توان برتری دریایی کسب کرد، لذا برای سلب این مزیت از دشمن در جریان عملیات «والفجر 8» حمله به مدارس البکر و الامیه تحت عنوان عملیات «تکسا» طراحی و اجرا شد. ارتش جمهوری اسلامی ایران، ۱۳۹۲: ۷).

در هشت سال دفاع مقدس عملیات نبرد با نیروهای سطحی و هوایی دشمن را عملیات می نامند “تندر” و در حین عملیات مراقبت و بازرسی از شناورها در مواردی درگیری با نیروی دریایی و هوایی عراق رخ داد که منجر به درگیری قایق های موشک انداز شمشیر، خنجر، زوبین و جوشن شد.

سری عملیات “حق حاکمیت” با هدف انجام شناسایی با بهره مندی از کلیه یگان های شناور و پرنده، مستمر و شبانه روزی در سطح کل آب های خلیج فارس، رودخانه عمان و شمال اقیانوس هند، ویرایش و با آغاز جنگ تحمیلی برای تصویب اعمال حاکمیتی بیشتر، جلب رضایت از وجود نامه های ارتباطی و بنادر کیشور، اجرای قانون قاچاق، یعنی کشف، شناسایی و توقیف موسسات تجاری یا حامل تجهیزات عراقی. و کالاهای وارد شده به عراق توسط کشتی های سایر کشورها: 9).

همراهی (اسکورت) کشتی های تجاری تا بنادر بوشهر و امام خمینی (ره) برای حفظ خطوط باز ارتباط دریایی و تامین نیازهای مردم و استفاده حداکثری از بنادر کیشور به ویژه بنادری مانند بندر امام. (ره) که دارای امکانات بندری مناسب برای تخلیه است و خط ریلی یکی از اهداف اصلی نیروی دریایی ارتش در زمان جنگ بود که انجام شد. (گروه تحقیقات نظری و مطالعات راهبردی نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، ۱۳۹۱: ۱۰).

بازرسی بنادر و آبراه های محدود شده توسط واحدهای راداری و شناور و بازرسی سطحی به جز شناسایی به منظور شناسایی واحدهای مشکوک حامل کالا و تجهیزات به کشور عراق و حفاظت از آبهای جمهوری اسلامی رهگیری و جلوگیری از ورود هر نوع. ورود ناو یا واحد غیرنظامی کوچک به داخل آبها و بنادر کیشورمان که می‌توانست با دشمن مرتبط باشد از دیگر مأموریت‌های نیروی دریایی و ایستگاه‌های راداری بود.

استقرار واحدهای شناور در ورودی بنادر بندرعباس، بوشهر، چابهار، بندر امام و مناطق اطراف جزیره خارک به منظور نظارت بر تردد کشتی های تجاری مورد تایید سازمان بنادر و کشتیرانی جمهوری اسلامی و همچنین استقرار یگان‌های شناور در تنگه هرمز و آب‌های ساحلی کیشورمان به منظور جلوگیری از هرگونه سوء استفاده از کشتی‌های تجاری در جنگ، در دوران هشت‌ساله دفاع مقدس، اقدامی مقدس انجام شد. نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، 1392: 18).

عملیات در تاریخ 19/1/67 ” راهنمایی» (عملیات درگیری مستقیم با نیروهای آمریکایی در خلیج فارس) انجام شد. علیرغم همه کمک های اطلاعاتی، جاسوسی و نظامی به عراق، لشکرکشی بی سابقه آمریکا به خلیج فارس برای تقویت روحیه نیروهای عراقی و جلوگیری از ادامه موفقیت نیروهای دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، حملات به سکوهای نفتی جمهوری اسلامی و یگان‌های نظامی نیروی دریایی ارتش و برنامه‌ریزی و اجرا شد که به درگیری مستقیم با آمریکا ختم شد. (گروه تحقیقات نظری و مطالعات راهبردی نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، ۱۳۹۱: ۲۶).

انتهای پیام/