کاربرد لوله کاروگیت
لوله کاروگیت یکی از انواع لوله های پلی اتیلن می باشد که به صورت دو جداره تولید می شود. سطح داخلی این لوله ها صاف و صیقلی و سطح خارجی آن ها به شکل موج دار یا کاروگیت می باشد. لوله کاروگیت بیشتر برای انتقال مایعات و به ویژه فاضلاب مورد استفاده قرار می گیرد. این لوله با نام های لوله خرطومی فاضلاب و یا لوله دو جداره فاضلابی پلی اتیلن و هم چنین لوله اسپیرال مسلح شناخته می شود.
در این مطلب با نحوه تولید انواع لوله کاروگیت، سایز بندی و کاربرد های آن آشنا خواهیم شد.

آنچه در این مطلب می خوانید:
انواع لوله کاروگیت دو جداره بر اساس روش ساخت
لوله های دوجداره پلی اتیلنی به دو دسته لوله کاروگیت اسپیرال و معمولی دسته بندی می شوند. که تفاوت این دو مرتبط به نحوه تولید آن ها است.
لوله دو جداره معمولی: جهت ساخت لوله های کاروگیت معمولی، مواد اولیه پلیمری قالب گیری شده و سپس به کمک پرس متصل می شوند.
لوله کاروگیت اسپیرال: ساخت لوله کاروگیت اسپیرال به کمک دستگاه اکسترود صورت می پذیرد. به این ترتیب که پس از کوئنچ و خنک کردن به شکل مارپیچ در می آید. در نهایت این حلقه ها به هم چسبیده و جدار خارجی را تشکیل می دهند. آخرین مرحله نیز اضافه کردن جدار داخلی می باشد. جدار درونی لوله اسپیرال از پلی اتیلن HDPE میباشد که مقاومت بالایی در برابر مواد شیمیایی و خورنده دارد.
ساختار لوله کاروگیت دو جداره
با توجه به اینکه از به عنوان لوله انتقال سیالات در زیر خاک استفاده می شود. ساختار موج دار خارجی آن باعث می شود تا خاک به طور کامل پیرامون لوله را احاطه کرده و از وارد شدن فشار به لوله جلوگیری می کند. خاک اطراف لوله باید نرم و عاری از سنگ و ریگ باشد . نرمی خاک اطراف باعث انعطاف پذیری بالای لوله پلی اتیلن فاضلابی شده و سبب مقاومت آن در برابر فشار های خارجی می شود. طول عمر این نوع لوله بین 50 تا 75 سال بیان شده است.
مشخصات فنی لوله کاروگیتی پلی اتیلنی
یک لوله پلی اتیلنی باید از 12 استاندارد طراحی و تست مقاومت عبور کرده تا بتواند به عنوان یک محصول مورد استفاده قرار بگیرد. این استاندارد ها عبارتند از:
تست اول: آزمون چگالی: مواد اولیه برای تولید لوله جداره چاه باید دارای استاندارد ISIRI175-5، و محصول تولید شده باید از استاندارد ISIRI9116 پیروی کند.
تست دوم: آزمون شاخص جریان مذاب MFI: مواد اولیه استفاده شده در تولید و هم چنین لوله تولیدی باید شامل استاندارد های ISIRI6980 و ISIRI9116 باشند.
تست سوم: آزمون مقاومت حلقوی بلند مدت: استاندارد های داخلی و بین المللی ISIRI9110 و DIN1961 تعیین کننده مقاومت حلقوی بلند مدت لوله دو جداره پلی اتیلنی هستند.
تست چهارم: آزمون مقاومت حلقوی کوتاه مدت: لوله های کاروگیتی تولید شده باید از استاندارد داخلی ISIRI9116 و ایزو 9969 بهره مند باشند.
تست پنجم: میزان انعطاف پذیری لوله با ISIRI9116 و EN1446 تایید می گردد.
تست ششم: میزان دوده: درصد دوده لوله اسپیرال توسط استاندارد داخلی ISIRI7175-2 و ISIRI9116 مشخص می شود.
آزمون هفتم: پراکنش دوده که باید مطابق با استاندارد های تعیین شده ISIRI7175-6 و ISIRI9116 باشد.
آزمون هشتم: آزمایش ضربه: استاندارد تعیین شده کشور ایران ISIRI9116 و استاندارد EN744 مقاومت کافی لول در برابر ضربه را تضمین می کنند.
آزمون نهم: تست بازگشت حرارتی: لوله های کاروگیتی جهت گرفتن تاییدیه بازگشت حرارتی باید طبق استاندارد های ISIRI9116 و ISIRI7175-3 عمل کنند.
آزمون دهم: تست کشش خطی لوله کاروگیت که بیانگر مقاومت آن در برابر نیرو های کششی است توسط استانداردهای ISIRR9116 و EN1979 تایید می شود.
آزمون یازدهم و دوازدهم: شکل ظاهری لوله پلی اتیلن و نشانه گذاری لوله باید مطابق با استاندارد های داخلی ISIRI9116 باشد.
سایز بندی لوله های کاروگیتی و کاربرد آن
فاضلابی را می توان در سایز های مختلفی تولید کرد. از سایز 110 میلی متر به برای فاضلاب خانگی تا سایز 1000 برای منهول ها و خطوط اصلی فاضلاب. لوله کاروگیت 200 و 250 نیز دو مورد از رایج ترین سایز های لوله کاروگیت فاضلابی هستند که به شدت مورد استفاده قرار می گیرند. از این لوله ها جهت جمع آوری فاضلاب در کوچه ها و خیابان های کم عرض استفاده می شود.
کاربرد های لوله دوجداره پلی اتیلنی
با توجه شیار دار بودن این لوله ها و استحکام بالای آن در هر کجا که نیاز به انتقال سیالات از زیر زمین باشد از لوله های کاروگیتی استفاده می شود. برخی از رایج ترین کاربرد های این لوله عبارتند از:
- سیستم آبیاری و به ویژه آبیاری قطره ای
- خطوط انتقال فاضلاب در اگو شهری
- جهت انتقال آب باران
- انتقال مواد شیمیایی مانند اسید ها و باز ها
- منهول ها
- مخزن ذخیره مایعات
با وجود کاربرد های فراوان نام برده شده، اصلی ترین کاربرد آن در جمع آوری و انتقال آب و فاضلاب است. سیستم های زهکشی، انتقال آب باران و طوفان و جمع آوری فاضلاب مهم ترین کاربرد های لوله کاروگیتی هستند.
مزایای لوله کاروگیت
لوله دو جداره کاروگیتی از پلی اتیلن سخت با چگالی بالا تولید می شود. به همین دلیل در برابر مواد شیمیایی و گاز های خورنده کاملا مقاوم و واکنش پذیری کمی دارد. از سوی دیگر به دلیل وزن کم و استفاده مواد پلی اتیلنی کم تر در آن قیمت پایین تری دارد. هم چنین علاوه بر طول عمر بالا این لوله ها قابلیت بازیافت دارند و بنابراین از دوست دار محیط زیست محسوب می شوند. برخی از مزایای دیگر آن ها شامل:
- تنوع سایز
- وزن کم و سبک
- نصب راحت
- طول عمر بالای 50 سال مقاومت در برابر مواد شیمایی خورنده و اسیدی
- قابلیت اجرا به صورت دفنی و مقاومت بالا در برابر فشار های خارجی
- مقاومت در برابر اشعه uv خورشید
- صاف و صیقلی بودن سطح درونی و در نتیجه عدم وجود اصطکاک
- امکان انجام جوش پلاستیکی
استاندارد تولید لوله کاروگیت
به منظور اندازه گیری میزان زبری سطح داخلی لوله کاروگیت و میزان موجدار بودن جداره خارجی آن استاندارد ISIRI7174 تعیین شده است. این استاندارد بیان می کند که آیا لوله برای نصب در زیر زمین مناسب است یا خیر؟
دومین استاندارد لوله های کاروگیت دو جداره استاندارد DIN16961-2 می باشد. این استاندارد نشان می دهد که در ساخت این لوله ها فقط از مواد استاندارد تعیین شده مانند گرانول و پودر استفاده شده است.
کنترل خواص لوله های کاروگیت مانند مقاومت مکانیکی توسط استاندارد EN13476 تعیین می شود. داشتن این استاندارد بیانگر قبولی لوله کاروگیت در آزمون های فنی می باشد.
طریقه نصب و اتصال لوله های کاروگیت
به منظور نصب لوله های کاروگیتی متفاوتی وجود دارند که می توان با روش های مختلفی از آن ها استفاده کرد. اولین روش استفاده از کوپلر است که ساده ترین روش اتصال لوله ها می باشد. به منظور آب بندی لوله ها از واشر هایی با جنس لاستیک مصنوعی و یا پی وی اس استفاده می شود. روش دوم استفاده از باندهای کوپلینگ به همراه گسکت و یا بدون آن است. روش های دیگری مانند اتصال با کمربند به منظور اتصال لوله های سایز بالا و هم چنین با استفاده از جوش الکتروفیوژن نیز برای اتصال لوله هالوله کاروگیت لولهای دو جداره میباشد که امروزه دارای کاربردهای بسیاری در صنعت و شهرسازی است. لوله های کاروگیت معمولا از جنس پلیاتیلن تولید میشوند و به همین جهت به آنها لوله دوجداره پلی اتیلن نیز میگویند. دارا بودن دو جدار مجزا در این لولهها باعث شده تا مایعات با فشاری کنترل شده در آن جریان داشته باشند. لوله کاروگیت فاضلابی نیز به علت داشتن استحکام بسیار بالا، قادر به تحمل فشار بالا در زیر سطح زمین است و نسبت به دیگر لولهها مقاومت و دوام بالاتری دارد.
آشنایی با لوله کاروگیت
لوله کاروگیت، لولهای پر کاربرد با ویژگی های منحصر به فرد و ساختاری خاص میباشد که از دو جدار مجزا از جنس پلی اتیلن تشکیل شده است. جدار بیرونی لوله های کاروگیت به صورت مارپیچی است و در آن حلقههایی متحدالمرکز وجود دارند. سطح داخلی آن نیز دارای حالتی صاف و صیقلی و بدون شیار است؛ به همین دلیل این نوع لوله برای عبور مایعات و سیالات صنعتی کاربرد بسیاری دارد و مایعات بدون داشتن فشار به راحتی میتوانند از این قسمت از لوله جریان داشته باشند. شیارهای موجود در بخش خارجی لوله نیز باعث میشود تا مقاومت لوله بیشتر شود. به طور معمول جدار داخلی لوله کاروگیت فاضلابی از جنس فولاد یا پلیاتیلن سنگین میباشد. وجود چینخوردگی و فنری ساخته شدن لوله کاروگیت در بخش بیرونی آن باعث میشود تا لوله دارای استحکام و مقاومت بیشتری در برابر فشار بالا و تنش باشد.
لوله های کاروگیت به همین علت از جنس پلی اتیلن تولید میشوند که این ماده چگالی بالایی دارد و از ویژگیهایی برخوردار میباشد که از آن در برابر فشار موجود در زیر زمین محافظت میکند و همچنین میتوان آن را به راحتی به وسیله ابزارآلاتی همچون کاتر برش داد. از آنجایی که لوله کاروگیت بیشتر در صنعت و به عنوان لوله فاضلاب مورد استفاده قرار میگیرد، به این لولهها لوله کاروگیت فاضلابی نیز میگویند. برای اینکه بیشتر با شکل ظاهری این لولهها آشنا شوید، بهتر است بدانید که جدار داخلی آن به رنگ زرد و قسمت بیرونی آن مشکی میباشد و به دلیل خاصیت استحکامی دو جداره آن، بیشتر برای لولهکشیهای زیر زمین از آنها استفاده میشود.
آشنایی با انواع لوله های کاروگیت
به طور کلی، میتوان لوله های کاروگیت را از لحاظ تحمل فشار به سه دسته تقسیم نمود؛ این سه دسته عبارتاند از ۱۶ کیلوتن، ۶۴ کیلوتن و ۳۱/۵ کیلوتن که هر کدام برای مصارف خاصی در زیر یا روی سطح زمین استفاده میشوند. مطلب دیگری که باید در مورد لوله های کاروگیت بدانید این است که این لولهها در اندازهها و با روشهای متفاوتی تولید میشوند که به آنها لوله کاروگیت و لوله اسپیرال کاروگیت میگویند.
لوله های کاروگیت تشکیل شده از مواد پلی اتیلنی میباشند که به صورت یک تکه، قالب و پرس میشوند، در حالی که در لوله اسپیرال کاروگیت قسمت برجسته لوله به وسیله اکسترودی که لوله را تولید مینماید تولید میشود. سپس این لوله را سرد کرده و از داخل آب عبور میدهند و به تدریج به صورت مارپیچی رول گشته و به هم میچسبانند. در مرحله بعدی، جدار داخلی و زرد رنگ لوله با فشار بالا درون لوله جای میگیرد. این نوع از لولهها معمولاً سایزهای بالایی در حدود ۱۰۰۰ تا ۲۵۰۰ دارند.
از لوله کاروگیت فاضلابی چطور استفاده میشود؟
همانطور که قبلا گفته شد، از لوله کاروگیت بیشتر برای انتقال فاضلاب و پسماندهای صنعتی استفاده میکنند؛ به همین علت است که به این لولهها لوله کاروگیت فاضلابی نیز میگویند. همچنین، ساختار این لولهها به وسیله خاکی که در زیر زمین و اطراف آن قرار میگیرد، احاطه میشود و از همین رو طول عمر و عملکرد لوله کاروگیت نیز تا حدود زیادی بستگی به خاکی که آن را احاطه کرده است، دارد. لوله های کاروگیت مقاومت و انعطافپذیری بالایی دارند و نسبت به فشار و لرزش مقاوم میباشند.
تراکم و فشار خاک اطراف لوله و اینکه چه میزان سنگ و ریگ در این خاک است، میتواند باعث شود که لوله زودتر آسیب ببینید و یا اینکه تا سالیان سال بدون آسیب بتوان از آن استفاده کرد. از طرف دیگر، این لولهها باید توسط افرادی ماهر و باتجربه نصب شوند و ابعاد حفاری و اتصالات لوله با دقت تمام انجام شود. به طور کلی، اگر لوله کاروگیت فاضلابی درست نصب بشود و فشار یکنواختی در اطراف آن وجود داشته باشد، معمولاً از ۵۰ تا ۱۰۰ سال عمر میکند.
مهمترین ویژگیهای لوله دوجداره پلی اتیلن
- لوله های دوجداره پلی اتیلن در برابر سایر لولهها مقاومت بیشتری دارند.
- عمر مفید لوله های کاروگیت بیش از ۵۰ سال میباشد.
- داخل لوله کاروگیت بسیار صاف و صیقلی میباشد و این باعث میشود تا مایعات به راحتی درون آن حرکت کند و در قسمتهایی که لوله باریک است نیز به درستی جریان داشته باشد.
- صاف بودن درون لوله باعث میشود تا اصطکاک به پایینترین حد خود برسد و رسوبی در آن باقی نماند.
- لوله کاروگیت بسیار منعطف و حالتپذیر است.
- وزن لوله کاروگیت نسبت به لولهها چدنی و فولادی سبکتر و حمل آن راحت میباشد.
- سرعت نصب این لولهها بسیار بالا میباشد.
- قابلیت ساخت لوله های کاروگیت در قطرها و اندازههای بزرگ نیز امکان دارد.
- لوله کاروگیت متشکل از موادی است که موجودات ریز و جوندگان قادر به آسیب رساندن به آن نمیباشند.
- هزینه ساخت لوله کاروگیت بسیار به صرفه میباشد. این لوله قابل بازیافت است و به همین جهت بابت ضایعات آن نگرانی وجود ندارد.
- لوله دوجداره پلی اتیلن کمتر دچار پوسیدگی، ترک خوردگی و خرابی میشود و دارای مقاومت بالایی است.
لوله کاروگیت در چه موارد استفاده میشود؟
از لوله های کاروگیت در سیستم آبیاری و انتقال فاضلابهای شهری، انتقال باران، مواد صنعتی و همچنین آبهای سطحی به مناطق کشاورزی استفاده میکنند. از دیگر موارد استفاده از لوله دوجداره پلی اتیلن میتوان در سیستمهای زهکشی، تأسیسات آب، معابر و مخازن ذخیره آب و مایعات اشاره نمود. جهت خرید لوله مانیسمان اینجا کلیک کنید